- މާތް ﷲގެ ކުޅަދުންވަންތަކަމުގެ ނިޝާނެއް

ކަނޑުގެ އަޑީގައި ދިރިއުޅޭ މަޚްލޫޤުންގެ ތެރެއިން އޮކްޓޯޕަސް (Octopus) އަކީ އެންމެ އަޖައިބުުރުވަނިވި އެއް ސޫފީއެވެ. ސިކުނޑީގެ ޤާބިލުކަމާއި، ސިފަ ބަދަލުކުރުމުގެ ހުނަރުގެ އިތުރުން، އޮކްޓޯޕަސްގެ ހަށިގަނޑުގެ އުފެދުމުގައިވާ އެންމެ ޚާއްޞަ އެއް ކަމަކީ އެސަތަވަޅަށް ތިން ހިތް ލިބިފައިވުމެވެ.

އިންސާނުންނާއި ގިނަ އެހެން ދިރޭތަކެއްޗަށް އެންމެ ހިތެއް އޮންނައިރު، އޮކްޓޯޕަސްއަށް ތިން ހިތް ބޭނުންވަނީ ކީއްވެގެން ބާއެވެ؟

 

އޮކްޓޯޕަސްގެ ތިން ހިތުގެ ވަޒީފާއަކީ ކޮބާ؟

އޮކްޓޯޕަސްގެ ހަށިގަނޑުގައިވާ ތިން ހިތް މަސައްކަތްކުރަނީ އެކި ވަޒީފާތަކަށް ޚާއްޞަވެގެންނެވެ:

• ސިސްޓެމިކް ހިތް (Systemic Heart): މިއީ އޮކްޓޯޕަސްގެ މައި ހިތެވެ. މި ހިތުގެ ވަޒީފާއަކީ އޮކްސިޖަން ލިބިފައިވާ ލޭ މުޅި ހަށިގަނޑަށާއި ގުނަވަންތަކަށް ފޮނުވައިދިނުމެވެ.

• ބްރެންކިއަލް ދެ ހިތް (Branchial Hearts): މި ދެ ހިތް އިންނަނީ އޮކްޓޯޕަސްގެ ދެ ކަންފަތް (Gills) ކައިރީގައެވެ. މީގެ މައިގަނޑު މަސައްކަތަކީ އޮކްސިޖަން މަދު ލޭ، އޮކްސިޖަން ހޯދުމަށްޓަކައި ކަންފަތްތަކަށް (Gills) ޕަމްޕުކޮށްދިނުމެވެ.

ތިން ހިތް ބޭނުންވާ މައިގަނޑު ސަބަބުތައް

1. ނޫކުލައިގެ ލޭ (Hemocyanin)

އިންސާނުންގެ ލޭގައި އޮކްސިޖަން އުފުލައިދެނީ ދަގަނޑުގެ ބައި (Iron) އެކުލެވޭ ހީމޯގްލޯބިން އެވެ. ނަމަވެސް އޮކްޓޯޕަސްގެ ލޭގައި ހުންނަނީ ކޮޕާ (Copper) އެކުލެވޭ ހީމޯސަޔަނިން އެވެ. މި ސަބަބާހުރެ އޮކްޓޯޕަސްގެ ލޭގެ ކުލައަކީ ނޫކުލައެވެ.

ހީމޯސަޔަނިން އަކީ ފިނި އަދި އޮކްސިޖަން މަދު ފުން ކަނޑުތަކުގައި ދިރިއުޅުމަށް އެކަށީގެންވާ މާއްދާއެއް ކަމުގައި ވިޔަސް، ހީމޯގްލޯބިންއާ އަޅާބަލާއިރު އޭގެއިން އޮކްސިޖަން އުފުލައިދޭ މިންވަރު ދަށެވެ. އެހެންކަމުން ހަށިގަނޑުގެ ހުރިހާ ބަޔަކަށް އެކަށީގެންވާ މިންވަރަށް އޮކްސިޖަން ފޯރުކޮށްދިނުމަށްޓަކައި މަތީ ޕްރެޝަރެއްގައި ލޭ ދައުރުކުރަންޖެހޭތީ އިތުރު ދެ ހިތުގެ ބޭނުންޖެހެއެވެ.

2. ފީނާއިރު މައި ހިތް ހުއްޓުން

އޮކްޓޯޕަސް ފީނައިގަންނަ ވަގުތު، އޭގެ މައި ހިތް (Systemic Heart) ވިންދުޖެހުން ހުއްޓިގެންދެއެވެ. މީގެ ސަބަބުން އޮކްޓޯޕަސް ވަރަށް އަވަހަށް ވަރުބަލިވެއެވެ. އެހެންވެ، ގިނަ وقت އޮކްޓޯޕަސް ޚިޔާރުކުރަނީ ކަނޑުގެ އަޑީގައި ފައިތަކުގެ އެހީގައި ހިނގާފައި އުޅުމަށެވެ.

އިސްލާމީ ނަޒަރިއްޔާތު: މާތް ﷲގެ ކުޅަދުންވަންތަކަމާއި ޙިކްމަތް

އިސްލާމްދީނުގައި ކާއިނާތުގައިވާ އެންމެހައި ތަކެއްޗާމެދު ފިކުރުކޮށް، މާތް ﷲގެ ކުޅަދުންވަންތަކަން ވަޒަންކުރުމަށް (ތަފައްކުރު) ނުހަނު ބާރުއަޅުއްވާފައިވެއެވެ. އޮކްޓޯޕަސް ފަދަ ތަފާތު ސޫފާސޫފި އުފައްދަވާފައިވާ ކަމިއްޔާތާއި އޭގެ ހަށިގަނޑުގެ ނިޒާމު ރޭވިފައިވާ ގޮތަކީ ކުޅަދުންވަންތަކަމުގެ ފުރިހަމަ ނިޝާނެކެވެ.

ކީރިތި ޤުރްއާނުގެ ސޫރަތުއްނޫރުގެ 45 ވަނަ އާޔަތުގައި މާތް ﷲ ވަޙީކުރައްވާފައިވެއެވެ:

"وَاللَّهُ خَلَقَ كُلَّ دَابَّةٍ مِّن مَّاءٍ..."

މާނައީ: "އަދި މާތް ﷲ، ކޮންމެ ދިރޭސޫފިއެއްމެ ފެނުން ހެއްދެވިއެވެ..."

އަދި ސޫރަތުލް މުލްކުގެ 3 ވަނަ އާޔަތުގައި ވަޙީކުރައްވާފައިވެއެވެ:

"...مَّا تَرَىٰ فِي خَلْقِ الرَّحْمَٰنِ مِن تَفَاوُتٍ..."

މާނައީ: "...ރަޙްމާންވަންތަ ރަސްކަލާނގެ ހެއްދެވުމުގައި އެއްވެސް އުނިކަމެއް ނުވަތަ ފުށުއެރުމެއް ކަލޭގެފާނަކަށް ފެނިވަޑައެއް ނުގަންނަވާނެތެވެ..."

އޮކްޓޯޕަސް ދިރިއުޅޭ މާހައުލާއި، އޭގެ ލޭގެ އުފެދުމަށް ބޭނުންވާ ފުރިހަމަ ނިޒާމު (ތިން ހިތް) ލައްވާފައިވުމަކީ އިލާހީ ޙިކްމަތްފުޅުގެ ބޮޑުކަން އަންގައިދޭ ކަމެކެވެ. ކޮންމެ މަޚްލޫޤަކަށްވެސް އެސަތަވަޅެއް ދިރިއުޅޭ މާހައުލަށް އެންމެ އެކަށޭނެ ގޮތުގައި ގުނަވަންތައް މާތް ﷲ ވަނީ މިންވަރުކުރައްވާފައެވެ.

ޚުލާޞާ

އޮކްޓޯޕަސްއަށް ތިން ހިތް ލިބިފައިވަނީ ކަނޑުގެ އަޑީގެ ފިނި މާހައުލުގައި އޭގެ ނޫކުލައިގެ ލޭ މުޅި ހަށިގަނޑަށް ފޮނުވައި، އޮކްސިޖަން ފޯރުކޮށްދިނުމަށްޓަކައެވެ. މިއީ ސައިންސުގެ ގޮތުން ބަލާއިރު ކަނޑުގެ ދިރުންތަކުގެ އަޖައިބެއްގެ އިތުރުން، ހުރިހާ ތަކެއްޗެއް ފުރިހަމައަށް ހައްދަވައި ބަލަހައްޓަވާ މާތް ﷲގެ ކުޅަދުންވަންތަކަމުގެ ސާފު ހެކިތަކުގެ ތެރެއިން ހެކިއެކެވެ.